Giáo dục là một trong những lĩnh vực được tỉnh Quảng Ninh đặc biệt quan tâm, với nhiều chủ trương, chính sách nhằm tạo môi trường học tập an toàn, thuận lợi, công bằng cho học sinh. Từ việc đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng đội ngũ đến chăm lo điều kiện học tập, tỉnh đang từng bước cụ thể hóa quan điểm lấy người học làm trung tâm. Đặc biệt, từ năm học 2026-2027, việc triển khai đưa đón học sinh đến trường bằng xe buýt được kỳ vọng sẽ mang lại những chuyển biến thiết thực, góp phần giảm áp lực đưa đón cho các gia đình, bảo đảm an toàn cho học sinh và xây dựng môi trường giao thông học đường văn minh, hiện đại.
Từ chủ trương đến chính sách thiết thực
Quán triệt Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó xác định phát triển giáo dục và đào tạo là nhiệm vụ chiến lược, lâu dài; Nhà nước giữ vai trò kiến tạo phát triển, bảo đảm nguồn lực và công bằng trong giáo dục; yêu cầu đổi mới mạnh mẽ thể chế, xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội. Quảng Ninh đang nỗ lực cụ thể hóa các chủ trương lớn bằng những chính sách phù hợp với yêu cầu phát triển của địa phương và nhu cầu thực tế của người dân.
Trong đó, việc hỗ trợ đưa đón học sinh đến trường được tỉnh xác định là một nội dung cần sớm nghiên cứu, triển khai. Đây cũng là nhiệm vụ được Thường trực Tỉnh ủy chỉ đạo với yêu cầu xây dựng Đề án và cơ chế, chính sách hỗ trợ theo hướng có lộ trình phù hợp, ưu tiên thực hiện trước tại địa bàn có nhu cầu lớn, điều kiện thuận lợi, hiệu quả cao; đánh giá hiệu quả triển khai thí điểm để nhân rộng trong toàn tỉnh; đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý, vận hành; nghiên cứu, đề xuất chính sách hỗ trợ học sinh phù hợp, bảo đảm đúng quy định, tránh sự trùng lặp.
Từ định hướng đó, UBND tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương và cơ quan, đơn vị liên quan nghiên cứu, xây dựng, hoàn thiện Đề án đưa đón học sinh bằng xe buýt. Trên cơ sở tổ chức khảo sát nhu cầu của học sinh, cha mẹ học sinh; rà soát phương án tuyến, phương tiện, hạ tầng, tổ chức vận hành, bảo đảm an toàn, UBND tỉnh xây dựng và phê duyệt Đề án đưa đón học sinh đến trường bằng xe buýt điện trên địa bàn các phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu năm học 2026-2027.
Theo Đề án, việc tổ chức mô hình đưa đón học sinh bằng xe buýt điện được thực hiện trên địa bàn các phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu; nhất là các khu vực có mật độ trường học, học sinh và nhu cầu đi lại lớn, thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông trong các khung giờ đưa đón học sinh; đồng thời có điều kiện hạ tầng cơ bản đáp ứng yêu cầu tổ chức vận tải bằng xe buýt điện. Đối tượng phục vụ là học sinh đang theo học tại các trường có cấp tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông trên địa bàn các phường Hạ Long, Hồng Gai và Hà Tu có nhu cầu, đăng ký sử dụng dịch vụ và được bố trí theo khả năng phục vụ của từng tuyến.
Theo phương án, trong năm học đầu tiên, mô hình sẽ được triển khai với 6 tuyến xe buýt điện kết nối các khu dân cư, điểm đón, trả học sinh với trường hoặc cụm trường. Giai đoạn đầu bố trí khoảng 50 xe buýt điện loại 30 chỗ, phục vụ khoảng 2.151 học sinh có nhu cầu. Trường hợp nhu cầu tăng, trên cơ sở kết quả triển khai, khả năng cân đối nguồn lực và quyết định của cấp có thẩm quyền, số phương tiện có thể xem xét bố trí không quá 100 xe.
Đáng chú ý, Đề án được xây dựng theo hướng bảo đảm sự an toàn trong toàn bộ hành trình của học sinh. Từ phương tiện, lái xe, nhân viên phục vụ đến điểm đón, trả học sinh, công tác quản lý và bàn giao học sinh đều được đặt ra những yêu cầu chặt chẽ. Cùng với đó, sẽ ứng dụng công nghệ số trong quản lý học sinh, điểm danh, giám sát hành trình phương tiện và kết nối thông tin giữa đơn vị vận hành, nhà trường và cha mẹ học sinh; bảo đảm việc đưa, đón, bàn giao học sinh được thực hiện chặt chẽ, an toàn, công khai, minh bạch.
Để đảm bảo tổ chức vận hành ổn định, an toàn và bảo đảm học sinh được tiếp cận dịch vụ, cùng với việc chuẩn bị phương tiện và hạ tầng, UBND tỉnh nghiên cứu đề xuất chính sách hỗ trợ thực hiện Đề án tạo nền tảng để mô hình có thể vận hành ổn định, lâu dài. Dự thảo chính sách tập trung vào hai nhóm nội dung chính, gồm: Chính sách hỗ trợ chi phí vận hành xe buýt điện phục vụ đưa đón học sinh trong năm học 2026-2027. Theo đó, dự kiến hỗ trợ chi phí vận hành đối với 50 xe buýt điện tham gia đưa đón học sinh trong 9 tháng của năm học, với mức hỗ trợ bình quân khoảng 105 triệu đồng/xe/tháng, tương ứng tổng nhu cầu kinh phí hỗ trợ dự kiến khoảng 47,25 tỷ đồng/năm học. Chính sách hỗ trợ một phần lãi suất vay vốn đầu tư phương tiện đối với các doanh nghiệp tham gia thực hiện Đề án theo quy định. Các mức hỗ trợ, nội dung, thời gian và phương thức hỗ trợ cụ thể sẽ tiếp tục được rà soát, đánh giá tác động, thẩm định trong quá trình xây dựng Nghị quyết, bảo đảm phù hợp pháp luật và khả năng cân đối ngân sách.
Dự kiến các chính sách sẽ được trình HĐND tỉnh xem xét tại kỳ họp chuyên đề tháng 8/2026, bảo đảm có đủ cơ sở pháp lý để triển khai ngay từ đầu năm học mới 2026-2027.
Đáp ứng mong mỏi của phụ huynh và học sinh
Với nhiều gia đình việc đưa đón con mỗi ngày đã trở thành một phần tất yếu của cuộc sống. Trong nhịp sống ngày càng khẩn trương, không ít phụ huynh phải sắp xếp lại công việc, tranh thủ thời gian đầu giờ sáng, buổi trưa và cuối buổi chiều để đưa con đến trường rồi đón về. Những ngày mưa, nắng nóng hay thời tiết bất lợi, hành trình ấy càng thêm vất vả.
Áp lực không chỉ dừng lại ở mỗi gia đình. Vào giờ cao điểm, dòng phương tiện tập trung trước cổng trường cũng tạo nên những điểm ùn tắc cục bộ, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông và ảnh hưởng đến việc đi lại của cả cộng đồng.
Kết quả khảo sát của Sở Xây dựng cho thấy rõ hơn nhu cầu thực tế đang đặt ra. Có 126.077 phiếu hợp lệ của phụ huynh học sinh tham gia khảo sát, tương đương 43,24% tổng số học sinh phổ thông toàn tỉnh. Đáng chú ý, 96,64% phụ huynh tham gia khảo sát bày tỏ nhu cầu và mong muốn được tỉnh hỗ trợ. Khoảng 73,4% học sinh có khoảng cách từ nơi ở đến trường từ 1km trở lên. Trong khi đó, 58,8% trường học xảy ra ùn tắc cục bộ vào giờ cao điểm, với việc đưa đón học sinh bằng phương tiện cá nhân chiếm khoảng 61,8% nguyên nhân trực tiếp gây ùn tắc.
Từ thực tế đó, nhiều phụ huynh kỳ vọng chính sách xe buýt học đường sẽ sớm được triển khai, đáp ứng nhu cầu đi lại an toàn, thuận tiện của học sinh, đồng thời giúp các gia đình giảm bớt áp lực trong cuộc sống hằng ngày.
Có con năm nay lên lớp 6 Trường THCS Lê Hồng Phong, chị Phạm Thị Luân, khu Hồng Hà 7, phường Hạ Long phấn khởi cho biết: Việc tỉnh triển khai xe buýt đưa đón học sinh đến trường là chủ trương rất thiết thực. Mỗi ngày, vợ chồng tôi đều phải sắp xếp công việc để kịp đưa con đi học rồi lại tranh thủ đón về. Những hôm mưa lớn hoặc có việc đột xuất thì càng vất vả. Nếu có xe buýt với điểm đón, trả hợp lý, gia đình sẽ yên tâm hơn rất nhiều. Quan trọng nhất là các con được đến trường bằng phương tiện an toàn, có người quản lý và giám sát trong suốt hành trình.
Cùng chung kỳ vọng, anh Vũ Đức Điểm, khu phố Bạch Đằng 3, phường Hồng Gai hiện có con năm nay lên lớp 10 Trường THPT Hòn Gai đánh giá việc tổ chức xe buýt đưa đón học sinh không chỉ mang lại lợi ích cho từng gia đình, mà còn góp phần giải quyết bài toán giao thông tại khu vực trường học. “Điều phụ huynh chúng tôi quan tâm nhất là sự an toàn của các con. Vì vậy, nếu xe buýt đưa đón học sinh được tổ chức với phương tiện bảo đảm chất lượng, lái xe và nhân viên phục vụ có trách nhiệm, có quản lý, giám sát hành trình và bàn giao học sinh chặt chẽ thì chính sách vô cùng ý nghĩa. Đây cũng là cách để các cháu dần hình thành thói quen sử dụng phương tiện giao thông công cộng” – anh Điểm cho biết.
Có thể thấy, việc tổ chức các chuyến xe buýt hỗ trợ đưa đón học sinh đến trường đang đáp ứng nhu cầu rất thực tế của đời sống. Khi học sinh có thể đến trường bằng những chuyến xe được tổ chức bài bản, phụ huynh sẽ giảm bớt một phần áp lực trong cuộc sống hằng ngày. Thay vì phải trực tiếp đưa đón con, cha mẹ có thêm thời gian dành cho công việc và gia đình. Đối với học sinh, mỗi chuyến xe sẽ là không gian để các em từng bước hình thành ý thức tự lập, tính kỷ luật và văn hóa sử dụng phương tiện giao thông công cộng. Rộng hơn, khi nhiều gia đình cùng chuyển từ phương tiện cá nhân sang xe buýt để đưa đón học sinh, áp lực giao thông vào các khung giờ cao điểm cũng sẽ được giảm bớt. Những tuyến đường quanh trường học sẽ bớt cảnh chen chúc, ùn ứ; nguy cơ mất an toàn giao thông được hạn chế. Đó cũng chính là giá trị cộng hưởng mà một chính sách hỗ trợ học sinh có thể mang lại cho cả cộng đồng.
Khi những chuyến xe buýt đầu tiên lăn bánh trong năm học 2026-2027, đó sẽ là sự khởi đầu của hành trình mới, đồng thời là minh chứng cho quyết tâm của tỉnh trong việc đầu tư cho tương lai bằng những chính sách thiết thực. Mỗi chuyến xe không chỉ chở học sinh đến trường mà còn chở niềm tin, kỳ vọng về một nền giáo dục hiện đại, nơi mọi quyết sách đều hướng tới sự phát triển toàn diện của thế hệ tương lai.
Lê Trần – Theo Báo Quảng Ninh
